Dünya Tarihini Değiştiren Kazı: Göbekli Tepe

UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan ve tüm dünyanın dikkatini çeken Şanlıurfa’daki Göbekli Tepe, şehir merkezinin yaklaşık 12 kilometre kuzeydoğusunda, Tek Tek Dağları’nın üzerinde bulunur, bulunduğu yer itibarıyla da, “Bereketli Hilal” olarak bilenmektedir. Bulgulara göre 12 bin yıllık bir tapınak olduğu tahmin edilmektedir.

Arkeolojik olarak çanak çömleksiz Neolitik Dönem (M.Ö. 9600-7300) bölgesi olarak sınıflandırılmış olan Göbekli Tepe, bir tepenin üstüne yerleştirilmiş, çoğunlukla dairesel ve oval şekilli yapılar dizisidir. Göbekli Tepe’deki ilk kazılara 1995 yılında Alman Arkeoloji Enstitüsü’nün yardımı ile Prof. Klaus Schmidt tarafından başlandı. Yapılan kazılarda ilk olarak tapınak yerinin bir yerleşim alanı değil, ağırlıklı olarak ritüel ve dinsel amaçlara yönelik kullanıldığı anlaşıldı.

Göbekli Tepe, bir dizi dairesel veya oval yapı oluşturmak için iri yapılı kuru taş duvar bölümleri ile birbirine bağlanan dört monolitik sütun düzenlemesinden oluşmaktadır. Her bir kompleksin merkezinde, içe dönük biraz daha küçük taşlarla çevrili iki büyük sütun vardır. Arkeologlar bu sütunların bir zamanlar çatıları destekleyebileceği görüşünde. Yapıların çapı yaklaşık 33 ila 98 feet arasında değişmektedir ve aynı zamanda sütunlar yanmış kireçten yapılmış zeminlere sahiptir. T şeklindeki sütunlara aslan, domuz, boğa, tilki, yılan, akrep, turna, yaban ördeği figürleri işlenmiştir. Bazı dikili taşlarda insana ait el ve kol figürleri bulunduğu için insan tasviri yapıldığı tespit edilmiştir. T sütunların üzerinde büyük boyutlarda kazınmış aslan figürleri bulunmuştur.

Aynı zamanda yapılan kazılarda yerleşik yaşama geçişle ilgili mevcut bilgileri alt üst edecek buluntular ortaya çıkarılmıştır. Göbekli Tepe Mezopotamya’daki ilk şehirlerden 5.000 yıl, milyonlarca turistin ziyaret ettiği İngiltere’deki, ünlü Stonehenge’den 7.000 yıl, Mısır Piramitlerinden 7.500 yıl, Malta Adasında bulunan tapınaklardan da 6.500 yıl daha eskidir. Göbekli Tepe M.Ö. 10.000 yani günümüzde 12.000 yıl öncesine tarihlenen Çanak Çömleksiz Neolotik Dönem’e ait bir inanç merkezidir. Yapılan arkeolojik kazılar göstermiştir ki; Göbekli Tepe Neolotik tapınak alanı, dönem insanlarının belirli zamanlarda bir araya gelerek ibadet ettikleri bir yerdir. Kesin bilgilere dayanmamakla beraber tapınağın bizzat onu kullananlar tarafından gömüldüğü öngörülmektedir.

Bunlarda Hoşunuza Gidebilir...

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.