FÜRUZAN’IN 47’LİLER ADLI ROMANI

Roman İncelemesi

Cumhuriyet dönemi sanatçısı Füruzan (1932-)’ın 47’liler romanında (Füruzan Eserleri) 1960 darbesi ve 1971 muhtırası, devrimci üniversite öğrencilerinin gözüyle değerlendirilir. Roman, zaman olarak 1960 ve 1972 yıllarını kapsar. Romanın başkişisi Emine, İstanbul Üniversitesi Sosyoloji bölümünü kazanır ve yaş ortalaması 1947 doğumlu olan arkadaşlarıyla emperyalizme, haksızlıklara, sömürüye karşı direnir, çeşitli eylemler içinde yer alır. Boykot eylemlerinde sivil polisler tarafından gözlenen gençler 12 Mart 1971’den sonra gözaltına alınır. Çeşitli işkencelere maruz kalırlar, kimileri idam edilir, kimileri çatışmalar sırasında vurulur. Emine, ağır işkenceler altında dahi isim vermekten, herhangi bir imzadan ve ağlamaktan kaçınır. Vahşet olarak nitelendirilebilecek işkencelerden sonra mahkemece serbest bırakılır, ancak yaşadığı kötü tecrübeler onun için büyük bir dönüm noktası olur.

Furuzan-47liler-romani

Darbeler döneminde ezen ile ezilenin çatışmasını konu alan roman, üniversite öğrencilerinin 12 Mart 1971 muhtırası öncesi ve sonrası canlarını ortaya koyarak, insanlık için nasıl çabaladıklarını konu edinir. Özellikle Anadolu gençliğinin bu davaya coşkuyla büyük bir inançla sarılmaları; yanlışları düzeltmek, emek-değer ilişkisini ortaya koymak, haksızlığa karşı direnmek, kendi yoksulluklarının, perişan yaşantılarının çözümünü aramak içindir. Romanda sürgünler, tutuklamalar ve işkenceler uzun uzun anlatılır. Egemen güçler, halkın desteğinden yoksun devrimci öğrencileri ezen taraftır. Bu romanda aydınlar ‘Neler yapabiliriz?’ sorusuna cevap aramış ve yanlış buldukları davranış ve tutumları protesto ederek, haklarını aramak isterler.  Sonunda ise yıpratılmalara ve en ağır şekilde cezalandırmalara maruz kalırlar. Basın ise olayları çarpıtmakta, halkı yanlış bilgilendirmektedir. Demek oluyor ki, devrimler tek bir sınıfın elinde değildir. Tüm millet haksızlığa karşı direndiğinde çözüme ulaşılacaktır. Nitekim, 27 Mayıs 1960’tan sonra da yanlış tavır ve tutumlar eksilmemiş, haksızlıklara devam edilmiş, kısa süren bir özgürlük ortamından sonra, siyasîlerin oyununa gelen gençler hayatlarının en güzel çağında susturulmuşlardır.

FÜRUZAN KİMDİR?

29 Ekim 1935’te İstanbul’da doğdu. Sadece ilkokul eğitimi alabildi. Kendi kendini yetiştirdi. İlk öyküsü 1956’da Seçilmiş Hikayeler Dergisi’nde yayınlandı. 1964-1972 arasında Dost, Yeni Dergi ve Papirüs’te yayınlanan öyküleriyle dikkat çekti. 1975’te çağrılı olarak Berlin’e gitti. Bir yıl kaldığı Berlin’de Türk işçilerle röportajlar yaptı. “Benim Sinemalarım” adlı öyküsü 1989’de sinemaya uyarlandı. İlk romanı “Parasız Yatılı” ile 1972 Sait Faik Hikâye Armağanı’nı kazanınca ünlendi.

İlk romanlarında düşmüş kadınlar, kötü yola sürüklenen küçük kızların, çöküş sürecindeki burjuva ailelerin, yeni yaşama koşullarından bunalan, yurt özlemi çeken göçmenlerin, yoksulluk içinde yaşama savaşı veren, tek silahları sevgi olan yalnız kalmış kadınların, çocukların dramlarına sevecen bir bakışla eğildi. Ayrıntılarla beslediği canlı anlatımı, karakterleri işleyişindeki derinlikle dikkat çekti. Almanya incelemelerinden sonra da göçmen ve gurbetçi işçi soranları üzerinde durdu. Ayrı kültürlerden gelen insanların yaşamlarından kesitler verdi, özellikle gurbetçilerin çocuklarının sorunlarına eğildi.

ESERLERİ

ÖYKÜ:
Parasız Yatılı (1971)
Kuşatma (1972)
Benim Sinemalarım (1973)
Gecenin Öteki Yüzü (1982)
Gül Mevsimidir (1985)

ROMAN:
47’liler (1974)
Berlin’in Nar Çiçeği (1988)

GEZİ-RÖPORTAJ:
Yeni Konuklar (1977)
Balkan Yolcusu (1994)
Ev Sahipleri (1981)
OYUN:
Redife’ye Güzelleme (1981)
Kış Gelmeden (1997)

ŞİİR:
Lodoslar Kenti (1991)
ÇOCUK KİTABI:
Die Kinder Der Turkei (1979, Türkiyeli Çocuklar)

ÖDÜLLERİ
1972 Sait Faik Hikaye Armağanı, Parasız Yatılı ile 1975 Türk Dil Kurumu Roman Ödülünü kazandı.

 

Şunlarda Hoşunuza Gidebilir...

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.